Een trouwambtenaar uit een andere gemeente: zo werkt het

Jullie willen trouwen met een trouwambtenaar die jullie zelf hebben uitgekozen. Maar zij is geen trouwambtenaar van de gemeente waar jullie trouwen. Mag zij jullie dan wel trouwen? Bij de gemeenten die ik heb nagekeken kan het, als jullie kiezen voor een betaalde ceremonie. Er hoort wel een vaste stap bij, en die moet op tijd geregeld zijn.

Als zelfstandig trouwambtenaar krijg ik deze vraag vaak. Hieronder lezen jullie wat de wet zegt over een trouwambtenaar van buiten de gemeente, hoe de aanwijzing voor één dag verloopt, waar gemeenten van elkaar verschillen en wat jullie kunnen doen als een gemeente nee zegt. Alles wat ik hier schrijf, staat in het Burgerlijk Wetboek of in de regels en op de websites van de gemeenten zelf.

Inhoudsopgave

1. Wat de wet zegt over een trouwambtenaar van buiten de gemeente
2. Twee soorten eigen trouwambtenaar
3. De aanwijzing voor één dag, stap voor stap
4. Waar gemeenten van elkaar verschillen
5. Vier gemeenten in de regio naast elkaar
6. Welke papieren de gemeente kan vragen
7. Hoe ver van tevoren beginnen jullie?
8. Wat als de gemeente nee zegt?
9. Zo regelen we het samen
10. Veelgestelde vragen

Wat de wet zegt over een trouwambtenaar van buiten de gemeente

De basis staat in artikel 16 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek. Voor jullie zijn daarin drie dingen belangrijk.

Ten eerste wijzen burgemeester en wethouders de ambtenaren van de burgerlijke stand aan. Dat doet elke gemeente zelf. Een trouwambtenaar die op Goeree-Overflakkee huwelijken mag voltrekken, mag dat dus niet vanzelf ook in Nissewaard of Goes. De gemeente waar jullie trouwen, moet de trouwambtenaar eerst aanwijzen. Volgens de wet kan zo'n aanwijzing voor een bepaalde tijd gelden. Bij een eigen trouwambtenaar is dat meestal één dag: jullie trouwdag.

Ten tweede hoeft een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand, kortweg babs, niet bij een gemeente in dienst te zijn. Een zelfstandig trouwambtenaar kan dus ook babs zijn.

Ten derde legt een babs een eed of belofte af. Dat gebeurt bij de rechtbank van het gebied waar de gemeente ligt die haar voor het eerst benoemt. Is die eed eenmaal afgelegd, dan hoeft dat voor een volgend huwelijk niet opnieuw.

Die aanwijzing is belangrijk. Volgens artikel 70 van Boek 1 kan een huwelijk nietig worden verklaard als een onbevoegde ambtenaar het heeft voltrokken. Zorg dus dat het papierwerk rond is voordat jullie het jawoord geven.

Wie de tekst zelf wil lezen, vindt die op wetten.overheid.nl, Boek 1 artikel 16.

Twee soorten eigen trouwambtenaar

Met een eigen trouwambtenaar bedoelen stellen meestal een van deze twee. Voor de gemeente maakt dat veel uit.

Een trouwambtenaar die al babs is in een andere gemeente. Zij heeft de eed al afgelegd en voltrekt daar huwelijken. Jullie trouwgemeente wijst haar dan aan voor die ene dag. Dit is de route voor een zelfstandig trouwambtenaar zoals ik.

Een vriend of familielid die nog nooit babs is geweest. Die persoon moet eerst benoemd worden en daarna de eed afleggen bij de rechtbank. Dat kost meer tijd, en niet elke gemeente staat het toe.

Gemeenten gebruiken verschillende woorden voor hetzelfde. Op de ene site staat "babs voor één dag", op de andere "eigen trouwambtenaar", "gastbabs", "benoeming" of "aanwijzing". Lees bij jullie gemeente dus goed welke van de twee routes bedoeld wordt. Benieuwd hoe een zelfstandig trouwambtenaar werkt? Dat staat in mijn blog over een zelfstandig trouwambtenaar kiezen.

De aanwijzing voor één dag, stap voor stap

De aanwijzing is een besluit van de gemeente waar jullie trouwen. Daarmee mag jullie trouwambtenaar op die ene dag, in die gemeente, jullie huwelijk voltrekken. Bij de gemeenten die ik heb nagekeken, gaat het ongeveer zo:

• Jullie spreken met de trouwambtenaar af dat zij jullie trouwt en leggen de datum vast.
• Jullie vragen bij de gemeente de aanwijzing aan, vaak met een apart formulier.
• De gemeente controleert of de trouwambtenaar aan de voorwaarden voldoet, bijvoorbeeld of zij beëdigd is.
• Jullie doen de melding voorgenomen huwelijk, met de datum, de locatie en de getuigen.
• Jullie betalen de leges voor de ceremonie en voor de aanwijzing.
• De gemeente neemt een besluit en laat jullie weten dat de aanwijzing rond is.

Let op: de aanvraag voor de aanwijzing en de melding van het huwelijk zijn twee aparte dingen. Nissewaard schrijft het duidelijk op de eigen website: ook als de aanvraag voor een eigen trouwambtenaar is goedgekeurd, moeten jullie het huwelijk nog melden.

Waar gemeenten van elkaar verschillen

Elke gemeente maakt binnen de wet eigen regels. Ik zie vooral vier verschillen.

Wie mag er worden aangewezen? Voorne aan Zee en De Fryske Marren accepteren alleen iemand die al babs is en in een andere gemeente huwelijken voltrekt. De Fryske Marren is daarbij het strengst: de trouwambtenaar moet daar ook regelmatig huwelijken voltrekken. Goeree-Overflakkee schrijft dat de persoon "officieel BABS" moet zijn en beëdigd door de rechtbank. In Arnhem kan ook een familielid of vriend voor één dag trouwambtenaar worden, tegen een hoger tarief. Nissewaard rekent meer voor een trouwambtenaar die niet bij een andere gemeente werkt.

Bij welke ceremonie mag het? Bij een gratis of eenvoudige ceremonie kan het vaak niet. In Voorne aan Zee, Nissewaard en De Fryske Marren kiest de gemeente dan zelf wie jullie trouwt. In Arnhem kan een eigen trouwambtenaar niet in de Trouwkamer.

Is er iemand van de gemeente bij? In Arnhem is bij een eigen trouwambtenaar altijd ook een trouwambtenaar van de gemeente aanwezig. Die let erop dat de ceremonie op de juiste manier verloopt. Of dat bij jullie gemeente ook zo is, staat niet altijd op de site. Vraag het dus na bij jullie gemeente.

Hoeveel tijd vraagt de gemeente? Ook de termijnen lopen uiteen. Wordt iemand voor het eerst trouwambtenaar, dan wil Arnhem het verzoek uiterlijk vier maanden voor de trouwdatum hebben. In Goes doen jullie de melding ten minste acht weken voor de trouwdatum, in De Fryske Marren uiterlijk zes weken vooraf. De langste termijn bepaalt hoe vroeg jullie moeten beginnen.

Vier gemeenten in de regio naast elkaar

Hieronder staat wat Goeree-Overflakkee en drie andere gemeenten in de regio op hun eigen website en in hun regels zeggen. Ik heb dit eind oktober en begin november 2026 nagekeken.

• Goeree-Overflakkee: een eigen babs vragen jullie vooraf aan bij de gemeente, met een aanvraagformulier. De persoon moet officieel babs zijn en beëdigd door de rechtbank. De aanvraag voor de aanwijzing kost € 163,25.
• Voorne aan Zee: de trouwambtenaar moet beëdigd zijn en in een andere gemeente huwelijken voltrekken. De aanwijzing voor één dag kost in 2026 € 175. Hoe het daar precies gaat, lezen jullie in mijn blog over een eigen trouwambtenaar in Voorne aan Zee.
• Nissewaard: de aanwijzing van een trouwambtenaar die bij een andere gemeente werkt, kost € 138,05. Werkt de trouwambtenaar niet bij een gemeente, dan is het € 276,35. Bel de gemeente eerst op 14 0181 voordat jullie de aanvraag doen.
• Goes: de aanwijzing van een trouwambtenaar die niet in Goes is benoemd, kost in 2026 € 102,05.

Deze bedragen komen bovenop de leges voor de ceremonie zelf, en dan is er nog het tarief van de trouwambtenaar. Alle kosten bij elkaar vinden jullie in mijn blog over de kosten van een trouwambtenaar op locatie.

Gemeenten passen hun tarieven en regels regelmatig aan. Kijk dus altijd op de site van jullie gemeente of vraag het na bij Burgerzaken voordat jullie iets vastleggen.

Welke papieren de gemeente kan vragen

Voor de aanwijzing kan de gemeente om twee dingen vragen.

Het eerste is een aanvraagformulier. Goeree-Overflakkee heeft een formulier voor de benoeming van een babs voor één dag. In De Fryske Marren vult de trouwambtenaar het formulier zelf in.

Het tweede is een bewijs dat de trouwambtenaar beëdigd is. Arnhem vraagt bij iemand die al eerder trouwambtenaar was om een kopie van het proces-verbaal van de beëdiging. Dat is het stuk van de rechtbank waaruit blijkt dat de eed is afgelegd.

Daarnaast doen jullie de gewone melding voorgenomen huwelijk. In Goeree-Overflakkee kan dat online met DigiD als jullie allebei de Nederlandse nationaliteit hebben en in Nederland wonen, op zijn vroegst een jaar voor de ceremonie. Jullie hebben ook een kopie van de identiteitsbewijzen van de getuigen nodig. Die kunnen jullie later nog aanleveren, tot uiterlijk twee weken voor de trouwdatum.

Komt een van jullie uit het buitenland, of hebben jullie daar gewoond? Bel de gemeente dan eerst. Vaak zijn er extra papieren nodig, en dat kost tijd.

Hoe ver van tevoren beginnen jullie?

Ik reken voor de aanwijzing op twee tot vier maanden. Vraagt de gemeente nog iets extra's op, dan is daar ruimte voor. Is iemand nog nooit babs geweest, dan komt daar de beëdiging bij de rechtbank nog bij. Arnhem vraagt in dat geval minstens vier maanden.

Begin daarom met drie dingen tegelijk: een datum die past bij de trouwlocatie, een trouwambtenaar die op die dag kan, en de voorwaarden van jullie trouwgemeente. Pas als die drie kloppen, vragen jullie de aanwijzing aan en doen jullie de melding. Maak alles definitief zodra de gemeente heeft bevestigd dat het rond is.

Twijfelen jullie over een termijn? Bel dan Burgerzaken van jullie trouwgemeente. Zij weten precies wat er bij hen nodig is.

Wat als de gemeente nee zegt?

Het kan gebeuren dat een gemeente jullie trouwambtenaar niet aanwijst. Bijvoorbeeld omdat zij niet aan de voorwaarden voldoet, of omdat jullie een ceremonie hebben gekozen waarbij het niet kan. Er zijn dan nog drie mogelijkheden.

Kies een betaalde ceremonie. Hebben jullie een gratis of eenvoudige ceremonie gekozen, vraag de gemeente dan wat er bij een betaalde ceremonie wel kan.

Trouw in een andere gemeente. Volgens artikel 63 van Boek 1 trouwen jullie in de gemeente die jullie zelf kiezen. Jullie hoeven daar niet te wonen. Staat de ene gemeente het niet toe, dan kan het in de gemeente ernaast misschien wel. De trouwlocatie moet dan in die gemeente liggen.

Regel het wettelijke deel apart. Jullie trouwen dan kort voor de wet op het gemeentehuis. Op de dag van het feest trouw ik jullie op de plek die jullie willen, met jullie eigen verhaal. Omdat die ceremonie niet voor de wet telt, zijn jullie vrij in de vorm.

Willen jullie dat een vriend of familielid toch iets doet? Bij een betaalde ceremonie kan hij of zij een speech houden, iets voorlezen of de ringen brengen. Het officiële deel, het jawoord en de verklaring dat jullie getrouwd zijn, doet de trouwambtenaar.

Zo regelen we het samen

Ik sta als babs op de lijst van trouwambtenaren van de gemeente Goeree-Overflakkee. Trouwen jullie op Goeree-Overflakkee, dan is er geen aanwijzing nodig. Jullie kiezen mij dan via de website van de gemeente. Dat kan niet bij de kosteloze ceremonie op maandagochtend.

Trouwen jullie in een andere gemeente? Ook dan is een nieuwe beëdiging niet nodig, want de eed heb ik al afgelegd. Jullie trouwgemeente wijst mij aan voor jullie trouwdag, en ik help jullie met wat daarvoor nodig is.

Daarna komt het belangrijkste: jullie verhaal. We bellen eerst om kennis te maken. Klikt het, dan kom ik bij jullie thuis voor het gesprek. Daarna schrijf ik jullie ceremonie. Wat ik daarvoor reken, staat op mijn pagina met tarieven.

Veelgestelde vragen

Mag een trouwambtenaar uit een andere gemeente ons zomaar trouwen?

Niet zomaar. De gemeente waar jullie trouwen, moet de trouwambtenaar eerst aanwijzen voor jullie trouwdag. Dat staat in artikel 16 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek. Is de trouwambtenaar al beëdigd, dan is dat bij de gemeenten in deze blog een vaste procedure. In Goeree-Overflakkee, Arnhem en De Fryske Marren hoort daar een formulier bij.

Kunnen we in elke gemeente zelf een trouwambtenaar kiezen?

Bij de gemeenten in deze blog kan het bij een betaalde, uitgebreide ceremonie. In Arnhem kan het niet in de Trouwkamer. Ook de voorwaarden verschillen: sommige gemeenten accepteren alleen iemand die al babs is. Lees dus altijd de regels van jullie eigen trouwgemeente.

Wat kost het aanwijzen van een eigen trouwambtenaar?

Dat verschilt per gemeente. Voor een trouwambtenaar die al in een andere gemeente werkt, ligt het in de vier gemeenten uit deze blog tussen € 102,05 in Goes en € 175 in Voorne aan Zee. Werkt de trouwambtenaar niet bij een andere gemeente, dan rekent Nissewaard € 276,35. Dat komt bovenop de leges voor de ceremonie.

Mag een vriend die geen babs is ons trouwen?

In sommige gemeenten wel, zoals in Arnhem. De vriend wordt dan benoemd voor één dag en legt de eed af bij de rechtbank. In Voorne aan Zee en De Fryske Marren moet de trouwambtenaar al babs zijn en in een andere gemeente huwelijken voltrekken. Goeree-Overflakkee vraagt dat de persoon officieel babs is en beëdigd door de rechtbank. Bel bij twijfel de gemeente.

Moet onze trouwambtenaar voor elk huwelijk opnieuw de eed afleggen?

Nee. Volgens de wet legt een babs de eed één keer af, bij de eerste benoeming. Daarna wijst elke nieuwe gemeente haar alleen aan. Wel kan een gemeente om een bewijs van de beëdiging vragen, zoals een kopie van het proces-verbaal.

Hoe lang van tevoren vragen we de aanwijzing aan?

Begin ruim op tijd. Ik reken zelf op twee tot vier maanden voor de aanwijzing. Moet iemand nog beëdigd worden, dan vraagt een gemeente als Arnhem minstens vier maanden. De melding van jullie huwelijk kan in Goeree-Overflakkee op zijn vroegst een jaar van tevoren.

Persoonlijk advies

Trouwen jullie buiten Goeree-Overflakkee en zoeken jullie een trouwambtenaar die jullie echt leert kennen? Stuur me een bericht via de contactpagina. Ik zoek graag met jullie uit wat jullie gemeente nodig heeft.

Bronnen

• Aanwijzing door burgemeester en wethouders, aanwijzing voor een bepaalde tijd, babs buiten gemeentedienst, eed of belofte bij de rechtbank bij de eerste benoeming. Bron: Burgerlijk Wetboek Boek 1, artikel 16 (geraadpleegd 6 november 2026)
• Huwelijk in de door het bruidspaar gekozen gemeente, met twee tot vier meerderjarige getuigen. Bron: Burgerlijk Wetboek Boek 1, artikel 63 (geraadpleegd 6 november 2026)
• Nietigverklaring bij een onbevoegde ambtenaar. Bron: Burgerlijk Wetboek Boek 1, artikel 70 (geraadpleegd 6 november 2026)
• Eigen babs moet officieel babs zijn en beëdigd door de rechtbank, aanvraagformulier benoeming babs voor één dag, lijst van trouwambtenaren. Bron: gemeente Goeree-Overflakkee, pagina Trouwambtenaren (geraadpleegd 6 november 2026)
• Aanvraag aanwijzing babs voor één dag € 163,25. Bron: gemeente Goeree-Overflakkee, pagina Kosten trouwen of geregistreerd partnerschap (geraadpleegd 6 november 2026)
• Melding online met DigiD bij Nederlandse nationaliteit en woonplaats in Nederland, maximaal een jaar voor de ceremonie, kopie identiteitsbewijs getuigen tot twee weken voor de datum, geen keuze van trouwambtenaar bij de kosteloze ceremonie. Bron: gemeente Goeree-Overflakkee, pagina Afspraak en melding huwelijk (geraadpleegd 6 november 2026)
• Trouwambtenaar moet beëdigd zijn en in een andere gemeente huwelijken voltrekken, aanwijzing voor één dag € 175 in 2026. Bron: Reglement burgerlijke stand Voorne aan Zee 2023 met toelichting en Tarieventabel Legesverordening 2026 Voorne aan Zee, artikel 1.5 (geraadpleegd 29 oktober 2026)
• Eigen trouwambtenaar werkzaam bij een andere gemeente € 138,05, niet werkzaam € 276,35, niet bij gratis of eenvoudige ceremonie, eerst bellen, daarna ook melden. Bron: gemeente Nissewaard, pagina Eigen trouwambtenaar meenemen (geraadpleegd 6 november 2026)
• Trouwambtenaar die niet in Goes is benoemd € 102,05 in 2026, melding ten minste acht weken voor de datum. Bron: gemeente Goes, pagina Huwelijk of geregistreerd partnerschap aangaan (geraadpleegd 6 november 2026)
• Benoeming voor één dag € 313,15 of € 156, verzoek uiterlijk vier maanden van tevoren, beëdiging bij de rechtbank, kopie proces-verbaal, altijd een trouwambtenaar van Arnhem aanwezig, niet in de Trouwkamer. Bron: gemeente Arnhem, pagina Zelf een trouwambtenaar kiezen (geraadpleegd 6 november 2026)
• Eigen trouwambtenaar alleen als die al werkzaam is bij een andere gemeente en regelmatig huwelijken voltrekt, formulier door de trouwambtenaar ingevuld, bij gratis of verkorte ceremonie toegewezen, reserveren uiterlijk zes weken vooraf. Bron: gemeente De Fryske Marren, pagina Trouwen of geregistreerd partnerschap (geraadpleegd 6 november 2026)
• Termijn van twee tot vier maanden voor de benoeming van een babs voor één dag, kennismaking, gesprek thuis. Bron: weddingdiva.nl, pagina Tarieven (geraadpleegd 6 november 2026)